Liken Simpleks Kronikus Nedir?

Liken simpleks kronikus, vulvada uzun süre devam eden kaşıntı ve kaşımaya bağlı gelişebilen bir deri hastalığıdır.

Hastalığın temelinde çoğu zaman bir kaşıntı-kaşıma döngüsü bulunur. Vulvar deride başlayan kaşıntı hastanın bölgeyi tekrar tekrar kaşımasına veya ovalamasına neden olur. Kaşıma deriyi daha fazla tahriş eder ve bu tahriş kaşıntıyı artırabilir.

Bu döngü devam ettikçe vulvar deri kalınlaşabilir ve normal deri görünümü değişebilir.

Bu nedenle tedavide yalnızca kaşıntıyı azaltmak değil, kaşıntı-kaşıma döngüsünü kırmak önemlidir.

Liken Simpleks Kronikus Belirtileri Nelerdir?

En önemli belirti vulvar kaşıntıdır.

Kaşıntı uzun süre devam edebilir ve oldukça rahatsız edici hale gelebilir. Hastalar farkında olmadan bölgeyi sık sık kaşıyabilir veya ovalayabilir.

Kaşıntıya bağlı olarak vulvar deride kalınlaşma, tahriş ve deri yapısında değişiklikler ortaya çıkabilir.

Bazı hastalarda deride kızarıklık, bazı hastalarda ise normalden daha açık veya daha koyu renk değişiklikleri görülebilir.

Vulvar Deri Neden Kalınlaşır?

Uzun süreli kaşıma ve sürtünme derinin kendisini korumaya yönelik olarak kalınlaşmasına neden olabilir.

Bu değişikliğe likenifikasyon adı verilir.

Likenifikasyon geliştiğinde normal deri çizgileri daha belirgin hale gelebilir ve vulvar deri kalın, sert veya kabalaşmış görünebilir.

Bu görünüm liken simpleks kronikusun önemli muayene bulgularından biridir.

Kaşıntı-Kaşıma Döngüsü Nedir?

Liken simpleks kronikusta temel sorunlardan biri kaşıntının kendi kendisini devam ettirebilmesidir.

Kaşıntı → kaşıma → deri hasarı ve inflamasyon → daha fazla kaşıntı → yeniden kaşıma

şeklinde bir döngü oluşabilir.

Bu nedenle hasta başlangıçtaki kaşıntıya neden olan durum ortadan kalkmış olsa bile kaşıntı devam edebilir.

Tedavinin temel amaçlarından biri bu döngüyü kırmaktır.

Vulvada Geçmeyen Kaşıntının Nedeni Her Zaman Mantar mıdır?

Hayır.

Vulvar kaşıntının birçok farklı nedeni olabilir. Bu nedenle özellikle uzun süren veya tekrarlayan vulvar kaşıntının sürekli olarak vajinal mantar enfeksiyonu kabul edilmesi doğru değildir.

Liken simpleks kronikusun yanı sıra irritan veya alerjik reaksiyonlar, farklı vulvar dermatozlar ve başka vulvar hastalıklar kaşıntıya neden olabilir.

Bu nedenle tekrarlayan kaşıntıda vulvanın doğrudan muayene edilmesi önemlidir.

Sabun ve Hijyen Ürünleri Vulvar Kaşıntıyı Artırabilir mi?

Evet.

Vulvar deri hassastır ve bazı ürünler irritasyonu artırabilir.

Özellikle parfümlü sabunlar, duş jelleri, deodorantlar, kokulu hijyen ürünleri ve benzeri irritanlarla temas vulvar yakınmaları artırabilir.

Liken simpleks kronikus tedavisinin önemli parçalarından biri potansiyel irritanların ortadan kaldırılmasıdır.

Bu nedenle hastanın vulvar bölgeye uyguladığı ürünlerin ayrıntılı olarak sorgulanması önemlidir.

Liken Simpleks Kronikus Tanısı Nasıl Konur?

Tanıda hastanın öyküsü ve vulvar muayene önemlidir.

Kaşıntının ne kadar süredir bulunduğu, ne zaman arttığı, kullanılan ürünler, daha önce uygulanan tedaviler ve kaşıntının gece veya gündüz özellikleri değerlendirilebilir.

Muayenede vulvar derinin görünümü incelenir.

Kaşıma ve sürtünmeye bağlı deri kalınlaşması ve likenifikasyon tanıyı destekleyebilir.

Ancak bazı vulvar hastalıklar birbirine benzeyebildiği için her hastada yalnızca görüntüye bakılarak kesin tanıya ulaşmak mümkün olmayabilir.

Liken Simpleks Kronikus Nasıl Tedavi Edilir?

Tedavinin temel amacı kaşıntı-kaşıma döngüsünü kırmaktır.

İlk olarak vulvar bölgeyi tahriş edebilecek ürünlerin kullanımının bırakılması önemlidir.

Bölgenin gereksiz yere sabun, parfümlü ürünler ve diğer potansiyel irritanlarla temasından kaçınılması önerilebilir.

Derideki inflamasyonu ve kaşıntıyı azaltmak amacıyla topikal kortikosteroid tedavileri kullanılabilir.

Tedavinin gücü ve süresi vulvar bulguların şiddetine göre planlanır.

Kortizonlu Kremler Kullanılır mı?

Evet. Liken simpleks kronikus tedavisinde topikal kortikosteroidler önemli bir yere sahiptir.

Kaynak bölümde başlangıç tedavisinde güçlü topikal kortikosteroid kullanılabileceği ve klinik yanıt sağlandıktan sonra tedavinin azaltılabileceği belirtilmektedir.

Tedavinin amacı inflamasyonu azaltarak kaşıntıyı kontrol altına almak ve hastanın bölgeyi kaşımasını engellemektir.

Ancak vulvar bölgeye uygulanacak kortikosteroidin türü, gücü ve kullanım süresi hastanın muayene bulgularına göre belirlenmelidir.

Gece Kaşıntısı Nasıl Kontrol Edilir?

Bazı hastalarda kaşıntı özellikle gece belirgin olabilir.

Uyku sırasında istemsiz kaşıma, derinin iyileşmesini engelleyerek kaşıntı-kaşıma döngüsünün devam etmesine neden olabilir.

Bu nedenle tedavide gece kaşıntısının kontrol altına alınması da önemlidir.

Kaynak bölümde özellikle gece kaşınmasını azaltmak amacıyla sedatif antihistaminiklerin tedaviye eklenebileceği belirtilmektedir.

Liken Simpleks Kronikus Tekrarlar mı?

Evet.

Kaşıntı-kaşıma döngüsü yeniden başladığında yakınmalar tekrarlayabilir.

Bu nedenle belirtiler düzeldikten sonra da vulvar bölgenin gereksiz irritanlardan korunması önemlidir.

Hastanın hangi ürünlerden kaçınması gerektiğini ve kaşıntı tekrar başladığında ne yapacağını bilmesi tedavinin önemli bir parçasıdır.

Liken Simpleks Kronikusta Vulvar Biyopsi Gerekir mi?

Her liken simpleks kronikus hastasında biyopsi yapılması gerekmez.

Tipik öykü ve muayene bulguları bulunan hastalarda klinik değerlendirme yeterli olabilir.

Ancak uygun tedaviye rağmen lezyon düzelmiyorsa veya tanıdan emin olunamıyorsa vulvar biyopsi yapılabilir.

Biyopsinin amacı başka bir vulvar hastalığın bulunup bulunmadığını histopatolojik olarak değerlendirmektir.

Bu nokta özellikle uzun süredir “mantar” veya “egzama” düşünülerek farklı tedaviler uygulanmasına rağmen geçmeyen vulvar kaşıntıda önemlidir.

Vulvar Biyopsi Nasıl Yapılır?

Vulvar biyopsi genellikle lokal anestezi altında yapılabilen küçük bir işlemdir.

Öncelikle lezyonun biyopsi için en uygun bölgesi belirlenir. Lokal anestezi ile alan uyuşturulduktan sonra küçük bir doku örneği alınır.

Punch biyopsi, vulvar lezyonlarda kullanılabilecek biyopsi yöntemlerinden biridir.

Alınan doku patoloji laboratuvarına gönderilir ve mikroskop altında incelenir.

Biyopsinin büyüklüğüne ve bulunduğu bölgeye göre işlem sonrasında dikiş gerekebilir veya yara kendiliğinden iyileşmeye bırakılabilir.

Geçmeyen Vulvar Kaşıntıda Ne Zaman Muayene Olunmalı?

Kaşıntının kısa süreli olması ile haftalar veya aylar boyunca devam etmesi aynı şekilde değerlendirilmemelidir.

Özellikle tekrarlayan, tedaviye rağmen geçmeyen, deride kalınlaşmaya veya renk değişikliğine yol açan vulvar kaşıntıda jinekolojik değerlendirme uygun olur.

Aynı şekilde vulvada yara, ülser, pigment değişikliği veya yeni bir lezyon fark edilmesi durumunda da muayene gerekir.

Amaç yalnızca kaşıntıyı baskılamak değil, kaşıntının nedenini belirlemektir.

İzmir'de Geçmeyen Vulvar Kaşıntı ve Vulvar Biyopsi

Uzun süredir devam eden vulvar kaşıntının her zaman mantar enfeksiyonuna bağlı olmadığı unutulmamalıdır.

Liken simpleks kronikus gibi vulvar dermatozlarda doğru tanı için vulvanın doğrudan değerlendirilmesi, irritanların belirlenmesi ve uygun tedavinin planlanması önemlidir.

Prof. Dr. Selçuk Erkılınç'ın İzmir Karşıyaka–Mavişehir'deki kliniğinde vulvar kaşıntı ve vulvar lezyonların değerlendirilmesi yapılmakta; gerekli görülen hastalarda lokal anestezi altında vulvar punch biyopsi uygulanmaktadır.

Alınan biyopsi örneği patolojik incelemeye gönderilerek sonuç doğrultusunda takip veya tedavi planlanabilir.

WhatsApp ile Randevu

Online Randevu

Sık Sorulan Sorular

Liken simpleks kronikus kanser midir?

Hayır. Liken simpleks kronikus kronik kaşıntı ve kaşımayla ilişkili bir vulvar deri hastalığıdır. Ancak tanı belirsizse veya lezyon tedaviye yanıt vermiyorsa başka hastalıkları dışlamak amacıyla biyopsi gerekebilir.

Liken simpleks kronikusun en önemli belirtisi nedir?

En önemli yakınma genellikle uzun süren vulvar kaşıntıdır.

Vulvada deri kalınlaşması neden olur?

Uzun süreli kaşıma ve sürtünme derinin kalınlaşmasına ve likenifikasyon adı verilen görünümün gelişmesine neden olabilir.

Liken simpleks kronikus mantar enfeksiyonu mudur?

Hayır. Bir vulvar dermatozdur. Kaşıntının her zaman mantar enfeksiyonu olarak değerlendirilmemesi önemlidir.

Liken simpleks kronikus tedavi edilir mi?

Tedavide irritanların ortadan kaldırılması, kaşıntı-kaşıma döngüsünün kırılması ve inflamasyonun kontrolü temel hedeflerdir. Topikal kortikosteroidler kullanılabilir.

Liken simpleks kronikusta biyopsi yapılır mı?

Her hastada gerekmez. Tedaviye rağmen düzelmeyen veya tanısı kesin olmayan lezyonlarda başka patolojileri dışlamak için vulvar biyopsi yapılabilir.

Vulvar biyopsi nerede yapılabilir?

Uygun hastalarda muayenehane koşullarında lokal anestezi altında küçük bir punch biyopsi işlemi gerçekleştirilebilir.